Lezing 'de Zuiderwaterlinie'

Wat kan ik verwachten?

Nederland heeft zich niet alleen eeuwenlang verdedigd tegen het water, maar ook met behulp van het water. Dit blijkt wel uit de vele waterlinies die ons land gekend heeft. In 2022 wordt het Rampjaar 1672 herdacht; het moment dat het jonge Nederland door vier landen werd aangevallen en bijna ten onder ging. Dit vormde de aanleiding voor de instelling van de Zuiderwaterlinie. Het was de wereldberoemde vestingbouwer Menno van Coehoorn die rond 1700 een samenhangend geheel van de Brabantse vestingsteden maakte. Het werd een ketting van 160 kilometer lang vanaf Bergen op Zoom tot Grave, onderdeel van de Zuiderfrontier van Zeeuws Vlaanderen tot Nijmegen. De Zuiderwaterlinie was niet alleen een verdedigingslinie maar markeerde (en markeert nog steeds) ook een culturele grens tussen noord en zuid.

Wat betekende die positie voor de plaatselijke bevolking? Wanneer werd de Zuiderwaterlinie opgeheven en waarom bleef hij zo lang geheim? Wat is er nu nog van te zien en te beleven? Al die aspecten komen aan de orde tijdens de lezing van Jos Cuijpers. Daarbij zal verder extra aandacht worden besteed aan de regio waar de lezing plaatsvindt: van de tijd toen de bestaande vestingwerken door Van Coehoorn werden uitgebreid en opgenomen in het totale verdedigingswerk, de ontwikkelingen in de tussentijd tot de opheffing van de Zuiderwaterlinie in de tweede helft van de negentiende eeuw.