Gamificatie: een krachtige manier om de verhalen van erfgoed te vertellen

Spelenderwijs leren

Met koffie en thee in de serre werden alle gasten warm ontvangen. Anne-Wil Maris, programmadirecteur van de Alliantie Zuiderwaterlinie, opende het programma, waarna Klaas van Leengoed, eigenaar van Kasteel Maurick, kort vertelde over de bijzondere geschiedenis van dit kasteel. Daarna volgde een panelgesprek over erfgoed en gamificatie met Klaas van Leengoed, Bas Maes, gedeputeerde van de provincie Noord-Brabant en Yvonne Vos, wethouder van de gemeente Vught.

Een leuk detail: de panelleden blikten terug op hun favoriete spelletjes van vroeger. Die persoonlijke herinneringen vormden meteen de kern van het gesprek. Spellen roepen emotie en herinneringen op en sluiten daardoor naadloos aan bij storytelling. Juist daarom kan gamificatie een krachtige manier zijn om de verhalen van het erfgoed binnen de Zuiderwaterlinie tot leven te brengen.

Wat is gamificatie en hoe kun je het inzetten?

Daarna doken we dieper in de wereld van gamificatie tijdens een lezing van Frederike van Ouwerkerk, docent aan de Breda University of Applied Sciences. Welke elementen maken een spel aantrekkelijk? En hoe verweef je educatie in een spelervaring? Aan de hand van inspirerende voorbeelden werd duidelijk hoe kinderen én volwassenen spelenderwijs kunnen leren.

Ook de sprekers Bram de Ridder en Kristine Adler-Nissen deelden inspirerende voorbeelden van gamificatie binnen erfgoed en historie. Historisch spelmaker Bram de Ridder nam de deelnemers mee in zijn werk, liet voorbeelden zien van spellen en presenteerde het conceptspel van de Zuiderwaterlinie: Bollewercken. Hij vertelde over de gedachtegang en conceptontwikkeling achter het spel, waarna deelnemers in de keuzesessie het spel direct zelf konden uitproberen.

Onze internationale gast Kristine Adler-Nissen reisde af vanuit Kopenhagen, Denemarken. Kristine is directeur van fort Garderhøj en vertelde over de uiteenlopende vormen van gamificatie die ze op het fort gebruiken om jongere doelgroepen actief bij erfgoed te betrekken. Met aansprekende voorbeelden liet zij zien hoe erfgoed, educatie en spel samenkomen. Door veel samen te werken met scholen ontstaat een bijzondere combinatie van geschiedenis, spel en zelfs schoolvakken zoals wiskunde. En belangrijker nog: kinderen vinden het leuk! Een mooi voorbeeld van hoe erfgoed kan bijdragen aan spelenderwijs leren.

Tussendoor zorgden verschillende nieuwsflitsen uit de linie voor extra inspiratie. Zo kwamen onder andere het spel Verloren in Grave en de app van Linie 1629 voorbij als voorbeelden van hoe gamificatie nu al wordt ingezet binnen de Zuiderwaterlinie.

Keuzesessies

Na een inspirerend ochtendprogramma, een heerlijke lunch en volop nieuwe inzichten was het tijd om zelf aan de slag te gaan. De deelnemers verspreidden zich over vijf verschillende keuzesessies.

Spelsessie Bollewercken

In deze sessie speelden deelnemers het nieuwe gezelschapsspel Bollewercken. Het spel, dat momenteel in ontwikkeling is, draait om de bouw van vestingwerken tijdens de Tachtigjarige Oorlog. De opdracht: zorg dat jouw middeleeuwse stad een nieuwe omwalling krijgt volgens het oud-Nederlandse vestingstelsel. Fanatiek werd er gebouwd, overlegd en gespeeld.

Spelenderwijs richting weerbaarheid

Met behulp van een serious game gingen deelnemers aan de slag met scenario’s rondom extreme wateroverlast. Hoe communiceer je overstromingsrisico’s op een goede manier naar lokale gemeenschappen? Door samen het gesprek aan te gaan ontstonden waardevolle inzichten en oplossingen.

Podtrip Kasteel Maurick

Tijdens deze sessie beleefden deelnemers de geschiedenis via een audiotour vol geluidseffecten. Wandelend over het terrein van Kasteel Maurick kwamen historische figuren en personages tot leven. Al luisterend werd de geschiedenis voelbaar tussen de huidige tuinen en het eeuwenoude decor van het kasteel.

De Zuiderwaterlinie leeft!

Het bedrijf Wij doen dingen presenteerde een idee voor augmented reality binnen de linie: bestaande fiets- en wandelroutes van oost naar west samenbrengen in één interactieve app. Op verschillende locaties zouden bezoekers kunnen leren en spelen via augmented reality. De sessie leverde volop vragen, ideeën en enthousiaste reacties op.

Pitches met spelmakers

Drie verschillende bedrijven pitchten hun manier van spellen maken rondom erfgoed en historische verhalen. Na de presentaties volgde direct een praktische kennismaking: deelnemers kraakten de schatkist van de spreekwoordenroute en speelden via de Xbox een game over de Bossche geschiedenis.