Zuiderwaterlinie etappe 12: Megen - Reek

4 uur 10 minuten (25,1 km)

De Zuiderwaterlinie is de oudste, langste én meest gebruikte van alle Nederlandse waterlinies. Helemaal van Bergen op Zoom tot Grave. Een unieke ketting van 11 Brabantse vestingsteden en hun ommeland, verbonden door het typisch Nederlandse verhaal van verdedigen met het water. Deze wandelroute is één van de zeventien etappes van het Zuiderwaterlinie wandelpad. De totale lengte van het wandelpad in Brabant is 290 kilometer. Kijk voor een overzicht van alle wandeletappes op https://www.visitbrabant.com/zuiderwaterlinie.

Etappe 12: Megen - Reek
Behalve Megen ligt er nog een vestingstad in de gemeente Oss: het prachtige Ravenstein. Elk gebouw in het historische centrum is een schat op zich. Stellingmolen ‘De Nijverheid’, geplaveide straten, kerken, de stadspomp, een nagebouwde Latijnsche School: genoeg moois om van te genieten in Ravenstein. Onderweg passeer je ook nog het pittoreske dorpje Dieden. 

Vestingstad Ravenstein ontsto…

De Zuiderwaterlinie is de oudste, langste én meest gebruikte van alle Nederlandse waterlinies. Helemaal van Bergen op Zoom tot Grave. Een unieke ketting van 11 Brabantse vestingsteden en hun ommeland, verbonden door het typisch Nederlandse verhaal van verdedigen met het water. Deze wandelroute is één van de zeventien etappes van het Zuiderwaterlinie wandelpad. De totale lengte van het wandelpad in Brabant is 290 kilometer. Kijk voor een overzicht van alle wandeletappes op https://www.visitbrabant.com/zuiderwaterlinie.

Etappe 12: Megen - Reek
Behalve Megen ligt er nog een vestingstad in de gemeente Oss: het prachtige Ravenstein. Elk gebouw in het historische centrum is een schat op zich. Stellingmolen ‘De Nijverheid’, geplaveide straten, kerken, de stadspomp, een nagebouwde Latijnsche School: genoeg moois om van te genieten in Ravenstein. Onderweg passeer je ook nog het pittoreske dorpje Dieden. 

Vestingstad Ravenstein ontstond in de 14e eeuw in het grensgebied tussen Brabant, Gelre en Kleef. Een leenman van de hertog van Brabant bouwde bij de Maas een kasteel om tol te heffen. Ravenstein was lange tijd niet Hollands maar ook niet Brabants: het hoorde bij het Hertogdom Kleef. Ravenstein hoorde niet tot de protestantse Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden en was een vrijplaats voor katholieke kloosters.

Hoe werkt de wandelroute?
Het Zuiderwaterlinie wandelpad is uitgezet over het Brabantse wandelknooppuntensysteem. De wandelroute is herkenbaar aan de groen-met-gele bewegwijzering met het Zuiderwaterlinie-symbool. Wandel eenvoudigweg van knooppunt naar knooppunt. Tussen de knooppunten volg je de bewegwijzering van het knooppuntensysteem.

Meldpunt routes
Klopt er iets niet aan de bewegwijzering of de route? Meld dit via het Meldpunt knooppuntroutes Brabant. Je kunt ook bellen naar 0800-4050050 (gratis).

Zuiderwaterlinie wandelgids
De Zuiderwaterlinie wandelgids is een prachtig naslagwerk en een leidraad om dit schitterende Brabantse erfgoed te ontdekken. Alle wandelknooppunten in de omgeving van de route zijn zichtbaar op de deelkaarten, zodat je ook zelf kortere wandelingen uit kunt stippelen. Bestel de Zuiderwaterlinie wandelgids.

Dit ga je zien

Startpunt: Torenstraat 16
Megen
49 53 31 30 32 33 34 90 89 12 20 75 73

Bolwerck Philips van Kleef

Van Coothweg 1
5371 AB Ravenstein
Bolwerck Philips van Kleef
Bolwerck Philips van Kleef
81

Vestingstad Ravenstein

Sint Luciastraat 2
5371 AS Ravenstein
Ravenstein
Vestingstad Ravenstein
76

Waterfront Ravenstein

Loswal
5371 Ravenstein
Waterfront Ravenstein
Waterfront Ravenstein
77 78 50 53 54 55

Beerse Overlaat

Kerkeveld 2
5437BH Beers
Beerse Overlaat
Beerse Overlaat
57 58 59 12 13 21 20 53

Kampement Frederik Hendrik 1639

Rijksweg 76
5375 KZ Reek
Reekse molen
Kampement Frederik Hendrik 1639
1 76 2 45

Mineursberg bij Reekse Bossen

Parkeerplaats Corridorweg
5375 KP Reek
Mineursberg
Mineursberg bij Reekse Bossen
Eindpunt: Smitsweg 2
Reek

Beschrijving

Startpunt: Torenstraat 16
Megen
  • ‘De heerlijkheid Dieden’
    Dieden ligt aan de oever van de Maas. Het was oorspronkelijk een zelfstandige heerlijkheid, die deel uitmaakte van het Land van Maas en Waal. In 1369 verrees hier een kasteel. De hertog van Gelre veroverde het in 1399. Hij kon immers wel een voorpost gebruiken, tussen de kastelen van Batenburg en Appeltern aan de overkant van de Maas. Dieden was voor hem de perfecte plek om de doorwaadbare plaats in de Maas te verdedigen tegen de Brabanders. Later werd het een buitenplaats voor de elite.
    Het kasteel is rond 1876 gesloopt, maar de slotgracht van ‘ut kesteelske’ ligt er nog steeds. Ook de brokkelige, stenen stukken muur, vlak achter de Maasdijk, herinneren aan vroegere tijden. Ook mooi: de ronde stenen stellingmolen uit 1865, de Stella Polaris.
  • Vestingstad Ravenstein 
    De stad Ravenstein kent een stadspoort aan de Maaszijde en een Kasteelse Poort, die de voorburcht van het kasteel verbond met de stad. Deze poort is met de bijbehorende woning aan het einde van de 14e eeuw gebouwd. Het kasteel is in 1818 gesloopt. De kasteelgracht is nog grotendeels aanwezig.
  • Ontdekking van een vestingwerk
    Iedere inwoner van Ravenstein kan je vertellen over de ontdekking van professor Van Mourik, eind vorige eeuw. Hij legde toevallig een muurwerk met gewelven bloot tijdens graafwerken in zijn tuin. In 2012 bleek tot verrassing van eenieder dat het muurwerk en de gewelven deel uitmaakten van een vestingwerk naar Italiaans model dat gebouwd is in 1509 door Philips van Kleef, soeverein heer van Ravenstein (1492-1528). Het vestingwerk kreeg toen de naam Philips van Kleefbolwerck. Vandaag de dag is het bolwerk weer beleefbaar gemaakt.
    In Ravenstein is ieder huis en gebouw een schat op zich. Wandel door het stadscentrum langs de vele historische bezienswaardigheden en blaas uit in een cafeetje. Of zoek de rust op van Waterfront Ravenstein, een groen gebied langs de Maas waar je heerlijk kunt ontspannen en picknicken.
  • Een luchthaven in Keent
    Het lijkt moeilijk voor te stellen, maar dit rustige idyllische gehucht had al in 1928 een vliegveld. In 1933 was er een luchtvaartshow met 20.000 bezoekers en in de oorlog werd het vliegveld gebruikt voor de aanvoer van materieel voor de invasie van Market Garden. Op 26 september 1944 landden er 200 zware vliegtuigen volgens het dagboek van de Reekse pastoor Van Kemenade. Net voor de invasie verlengden en verbeterden de Duitsers de landingsbaan, die door de uiterwaarden liep van de brug bij Overlangel tot aan Het Wachthuis in Reek.
  • Even de stop eruit
    Sinds de Maas in de middeleeuwen dijken kreeg, kon die het water vaak niet goed kwijt. Via de Beerse Overlaat kreeg de rivier bij hoogwater een route dwars door het Maasland, van Grave naar ’s-Hertogenbosch. In Grave werd een kanon afgeschoten als waarschuwing, zodat boeren nog snel hun vee binnen konden halen. Stadjes en dorpjes langs de Maas waren dan wekenlang geïsoleerd en de vruchtbare grond werd onbruikbaar. ‘De Maas is om’, zei men dan. Bij vijandelijke dreiging hielp men de natuur een handje met een opzettelijke overstroming. Ondanks de problemen voor de lokale boeren en de protesten uit de regio, sloot de Beerse Overlaat als inundatiegebied pas in 1942.
  • Historische linie bij Reek 
    Je wandelt verder door Reek, een klein dorpje in de gemeente Landerd met een boeiende geschiedenis. Tijdens het Beleg van Grave (1674) belegerden Staatse legers de Franse bezettingsmacht. In die tijd zijn in de omgeving diverse vestingwerken aangelegd. De naam Landerd slaat op een historische verdedigingslinie, oftewel landweer. De linie lag strategisch – op de grens van Schaijk en Reek – en liep helemaal door tot Zeeland. De oplettende wandelaar herkent de oude verdedigingswallen nog steeds in het landschap. Ten zuiden van het dorp liggen de Mineursberg en een oude landweer. Vroeger hoorde je er knallen, nu loop je over rustige wandelroutes.
  • ‘Den 9 Augusti 1639 te Reeck’
    Vlak bij de Reekse molen ligt de locatie van een historisch kampement van Frederik Hendrik. Het was zomer 1639, midden in de Tachtigjarige Oorlog. Stadhouder Frederik Hendrik trok met zijn leger van Zeeuws-Vlaanderen naar Rheinberg, in Duitsland. Zo wilde hij de stad Gelder op de Spanjaarden veroveren. Zoals gebruikelijk tekende de kaartenmaker Van Berkenrode de ligging van het kampement in op een kaart. Haastig, maar tot in detail. Dankzij hem weten we nu nog precies waar het kampement in Reek lag. Zijn schetsboek werd pas in 1971 ontdekt en ligt nu in het British Museum in London.
  • Napoleons oefenterrein
    In de tijd van Napoleon (1806-1813) was de Mineursberg oefenterrein van de mineurs. Een mineur was iemand die mijnen legt of ingraaft. In de jaren 40 van de vorige eeuw was de Mineursberg nog een mooie berg van bijna 15 meter hoog. Tegenwoordig is de berg nog maar deels intact. Het open terrein is bewaard gebleven. Er is een waterbron en er liggen wandelroutes door het hele gebied. Waar vroeger mijnen knalden, wandelen nu mensen, spelen kinderen verstoppertje en volgen mountainbikers een parcours. Er ligt tachtig hectare aan bos- en heidegebied om te ontdekken!
Eindpunt: Smitsweg 2
Reek
49
53
31
30
32
33
34
90
89
12
20
75
73
81
76
77
78
50
53
54
55
57
58
59
12
13
21
20
53
1
76
2
45

Kenmerken

Tocht/Route

  • Gemarkeerd: Ja