Beerse Overlaat

De Maas is om

Vooral in de winter was het spannend, eeuwenlang. Als de Maas dreigde te overstromen, lieten ze een gebied bij Beers (nu gemeente Cuijk) overstromen. Die ‘Overlaat’ was een ramp voor de boeren, maar voorkwam plotselinge dijkdoorbraken. Bij vijandelijke dreiging vormde deze Overlaat een belangrijke schakel in de Zuiderwaterlinie.

Even de stop eruit

Sinds de Maas in de Middeleeuwen dijken kreeg, kon die het water vaak niet goed kwijt. Via de Beerse Overlaat kreeg de rivier bij hoog water een route dwars door het Maasland, van Grave naar ’s-Hertogenbosch. In Grave werd een kanon afgeschoten als waarschuwing, zodat boeren nog snel hun vee binnen konden halen. Stadjes en dorpjes langs de Maas waren dan wekenlang geïsoleerd en de vruchtbare grond kon alleen als hooiland gebruikt worden. ‘De Maas is om’, zei men dan. Bij vijandelijke dreiging hielp men de natuur een handje met een opzettelijke overstroming. Ondanks de problemen voor de lokale boeren en de protesten uit de regio tegen sloot de Beerse Overlaat als inundatiegebied pas in 1942.

Dijkwerkers op een voetstuk - letterlijk

Wie Beers binnenkomt, voelt de dramatische geschiedenis. Een monument herinnert aan alle overlast die aan de sluiting van de Beerse Overlaat vooraf ging. Drie dijkwerkers staan hier op een voetstuk. Daarop de poëtische tekst: Geen beter bate dan de Kost/ die ons van Overlast verlost/ En van de Beerse overlaat/ niet dan het gedenken Overlaat. Ook de historische gemalen bij Gewande, de Uitlaat Hertogswetering en de Groene Dijk bij Haren herinneren aan het verleden. Je kunt Erfdijk Herpen nog steeds zien in landschap.

Picknickkleed mee

Door die vroegere overlaatfunctie heeft dit gebied vandaag de dag toch een groot pluspunt. Om het water vlot te laten wegstromen, was het namelijk belangrijk dat er geen gebouwen of bomen stonden. Resultaat: een mooi, uitgestrekt, en vlak landschap. De bekendste en beruchtste overlaat van Nederland is daardoor tegenwoordig een unieke plek om te wandelen, te fietsen of te picknicken. Knooppunt 68 van het fietsroutenetwerk ligt in Beers. Als je goed kijkt, vind je nog kleine sporen uit het verleden. Zoals dijken, kades, wielen en terpen. 

Bezoek het natuurgebied

dichtbij deze locatie

Grave

Hampoort

Kroonwerk Coehoorn